liste
liste1

Çöl Ekosistemi Nedir - Çöl Ekosistemi Hakkında Bilgi - Çölde Yaşam

Ekleyen: ilketkinlik | Okunma Sayısı: 4511

Sahra ve Arabistan çöllerindeki vahalarda en önemli bitki hurma ağacıdır. Hurma besin değeri yüksek bir meyvedir. Bu bölgelerdeki insanlar hurma ağaçlarının gövdesini yapıların duvarlarında dallarını da çatı yapımında kullanırlar. Ağacın dallarından ip yapımında ve yakacak olarak da yararlanırlar.


Dünya nüfusunun yalnızca % 5'i çöllerde yaşar. Ancak çöller bitki ve hayvan türleri açısından hiç de sanıldığı gibi "yoksul" bölgeler değildir. Her çölde buradaki yaşam koşullarına dünyanın başka bölgelerindeki canlılardan çok farklı özellikleri nedeniyle uyum sağlamış birçok bitki ve hayvan türü yaşar. Çöl ekosistemleri de dünyanın birçok başka bölgesindeki ekosistemler kadar zengindir.

Çöl Ekosistemi - Çöl Ekosistemi Nedir? Çöl Ekosistemi Hakkında Bilgiler Nelerdir?

Çöllerdeki insanların büyük çoğunluğu göçebe bir yaşam sürer. Kimileri de "vaha" adı verilen su kaynaklarının yakınındaki küçük ve verimli bölgelerde yaşar. Her zaman gözle görünmese de çöl hiç su bulunmayan bir yer değildir. Yağmurlu mevsimlerde yağmur suları çöllerde geçici akarsular göller ve su birikintileri oluşturur. ABD’deki Chihuahuan Çölündeki Rio Grande ya da Mısır’daki Nil gibi akarsuları ve kutup çöllerindeki buz örtüsünü de unutmamak gerekir. Çöllerdeki akarsuların çoğu çölün dışındaki dağlık alanlardan kaynaklanır. Bu akarsulardan tarım alanlarının sulanmasında yararlanılır; çöllerde kurulu kentler de genellikle bu akarsuların yakınında gelişir. Çöllerdeki yeraltı suları genellikle yüzyıllar boyunca toprak altına sızan suların toplanmasıyla oluşur. Kimi zaman bu yeraltı suları bir yerde yeryüzüne çıkacak bir yol bulur. İşte vahalar bu su kaynaklarının çevresinde oluşur.


Sıcak çöllerde gündüzleri hava sıcaklığı çok yüksektir. Gökyüzünde neredeyse hiç bulut olmadığından güneş ışınları doğrudan yeryüzüne gelir. Havada bulut olmaması geceleri de ısının hemen gökyüzüne yükselmesine ve havanın hemen soğumasına neden olur. Çok az yağmur yağmasına karşın geceleri havanın çok çabuk soğumasına bağlı olarak sis oluşur ve çiğ düşer. Bu bölgelerde yaşayan canlılar aşırı sıcağa ve su azlığına dayanıklıdır. Örneğin bazı böcekler su gereksinimlerini bedenlerine yapışan çiğ damlacıklarından karşılarlar. Böceğin sırtındaki minik Kaktüslerin kökleri yağmur yağdığında olabildiğince çok su toplayabilmek için çevresine yayılır. Topladığı suları gövdesinde ya da yapraklarında biriktirir. Kaktüslerin yüzeyi de su kaybını önleyen özel bir maddeyle kaplıdır.
Çöl Ekosistemi - Çöl Ekosistemi Nedir? Çöl Ekosistemi Hakkında Bilgiler Nelerdir?
Dünyadaki insanların yalnızca % 5'i çöllerde yaşar. Bu insanların büyük çoğunluğu göçebe bir yaşam sürer. Kimileri de "vaha" adı verilen su kaynaklarının yakınındaki küçük ve verimli bölgelerde yerleşmişlerdir.
Çöl Ekosistemi - Çöl Ekosistemi Nedir? Çöl Ekosistemi Hakkında Bilgiler Nelerdir?Çöl Ekosistemi - Çöl Ekosistemi Nedir? Çöl Ekosistemi Hakkında Bilgiler Nelerdir?

Bazı çöllerde hemen hiç gölge bulunmaz. Hayvanlar kumun sıcaklığından yürümekte bile güçlük çekerler. Çöllerdeki kertenkelelerin çoğu bu sorunu bacaklarını sırayla havaya kaldırıp serinleterek çözerler.

Çöl Ekosistemi - Çöl Ekosistemi Nedir? Çöl Ekosistemi Hakkında Bilgiler Nelerdir?

Damlacıklar böcek öne doğru eğildiğinde toplaşıp su damlası haline gelerek böceğin ağzına akar. Başka birçok hayvansa özel olarak su içmez; su gereksinimlerini yedikleri besinlerden karşılarlar. Sıcak çöllerdeki birçok hayvan sıcaklardan korunmak için gündüzleri kendini yeraltına gömer geceleri dışarı çıkar. Örneğin fenek tilkisi gündüzleri kumun içine açtığı bir çukurun içinde geçirir. Akşamüzeri hava serinleyince ava çıkar. Fenek tilkisi gibi çölde yaşayan memeli hayvanların serinlemelerine yardımcı olan büyük kulakları vardır. Kulaklarının uzunluğu yüzey alanını artırır. Bu durum vücut sıcaklığını düşürücü etki yapar.


Çöl bitkilerinin çoğunun geniş bir alana yayılan yüzeye yakın kökleri vardır. Bu sayede toprağa sızan yağmur suyunu olabildiğince emerler. Çöl bitkilerinin yaprakları çok küçük olduğundan yüzeylerinden suyun buharlaşması da az olur. Bazı çöl bitkilerinden dökülen tohumlar yıllarca toprakta bozulmadan kalır. Yağmurdan sonra bu tohumlar filizlenerek çabucak büyür ve birkaç gün içinde çiçeklenir tohumlarını döker ve kuraklık yeniden başlayınca ölürler. Çöllerde görülen bitkilerden kaktüsler susuz yaşama konusunda en başarılı bitkilerdendir. Kökleri yağmur yağdığında olabildiğince çok su toplayabilmek için çevresine yayılır. Topladığı suları gövdesinde ya da yapraklarında biriktirir. Kaktüslerin yüzeyi de su kaybını önleyen özel bir maddeyle kaplıdır. Bazı çöllerdeki kaktüs ve çalı benzeri bitkiler yılan kertenkele kaplumbağa kuş gibi canlılara hem besin hem de barınak sağlar.

• İlketkinlik Online Test Merkezi

• İlketkinlik Eğlence Merkezi

Sitemiz, hukuka, yasalara, telif haklarına ve kişilik haklarına saygılı olmayı amaç edinmiştir. Sitemiz, 5651 sayılı yasada tanımlanan yer sağlayıcı olarak hizmet vermektedir. İlgili yasaya göre, site yönetiminin hukuka aykırı içerikleri kontrol etme yükümlülüğü yoktur. Bu nedenle, sitemiz uyar ve kaldır prensibini benimsemiştir. Telif hakkına konu olan eserlerin yasal olmayan bir biçimde paylaşıldığını ve yasal haklarının çiğnendiğini düşünen hak sahipleri veya meslek birlikleri, fatih(at)ilketkinlik.com mail adresinden bize ulaşabilirler. Şikayet yerinde görüldüğü takdirde ihlal olduğu düşünülen içerikler sitemizden kaldırılacaktır.Sitemiz hiçbir şekilde kar amacı gütmemektedir ve sitemizde yer alan tüm materyaller yalnızca bilgilendirme ve eğitim amacıyla sunulmaktadır.

üst