Erteleme davranışı; işleri son ana geciktirme, yapılması gereken işlerin, alınması gereken kararların ve sorumlulukların son ana bırakılmasıdır. Bu davranış aslında hayatımızın birçok alanında kullandığımız fakat farkına varamadığımız ya da isimlendiremediğimiz bir durumdur.

Çocuklarda erteleme davranışı, Erteleyen bir çocuğum varsa neler yapabilirim

Erteleme davranışı; işleri son ana geciktirme, yapılması gereken işlerin, alınması gereken kararların ve sorumlulukların son ana bırakılmasıdır. Bu davranış aslında hayatımızın birçok alanında kullandığımız fakat farkına varamadığımız ya da isimlendiremediğimiz bir durumdur. Erteleme davranışını sık kullanıyor olmaktan daha önemli olan ise hayatımızı ne kadar olumsuz etkilediğidir. Çocuklarımızda da akademik anlamda erteleme davranışlarına sıklıkla rastlamakta, özellikle sınavlara çalışma ve ödev sorumluluklarını yerine getirmekte zorlandıklarını görmekteyiz. Bu nedenle erteleme davranışı akademik başarı için bir engel oluşturup, öğrencinin yaşantısındaki önemli stres ve negatif yaşantılarının (suçluluk, yetersizlik, başarısız hissetme) artmasına neden olabilmektedir.

Erteleme davranışının çocuğunuzu yukarıdaki gibi olumsuz etkilediğini düşünüyorsanız, erteleme davranışını yaptığı durumları dikkatlice analiz etmeniz (ne zaman, hangi durumlarda, neleri erteliyor) ve sebeplerini gözden geçirmeniz bu problemle baş etmeniz için size yardımcı olabilir.

Neden erteliyor olabilirler?

Başarısızlık Korkusu; öğrencinin bir görevi başarıyla yerine getiremeyeceğinden kaynaklı korku akademik erteleme davranışına neden olabilmektedir. Aslında başarısızlık korkusu akademik erteleme davranışının bir sonucu olarak düşünülebilir. Çünkü yukarıda ifade edilen becerilere sahip olmadığı düşüncesi ve bu işi yapamayacağına dair başarısızlık korkusu öğrencinin yapacağı işi geciktirme davranışını artırır. Buna ek olarak öğrenciler hiç çalışmayıp başarısız olmayı, çok çalışıp başarısız olmaya tercih edebilirler, bunun kendilerine olan güvenlerini korumak için iyi bir strateji olduğunu düşünebilirler.

Motivasyon; bir öğrencinin içsel motivasyonunun yüksek olması derinlemesine öğrenebilmesi için önemli bir belirleyicidir. Ancak ertelemeye eğilimli öğrenciler motive olmakta zorlanıp ödevlerini yapmayı ve sınavlara çalışmayı geciktirebilirler. Dışsal motivasyona ihtiyaç duyan öğrenciler bu konuda çevrelerindeki yetişkinlerden daha fazla geri dönüş ve yönerge alma ihtiyacı içindedirler.

Akademik Alan; çocuklar başarısız oldukları derslerde daha fazla erteleme eğiliminde olabilirler, bu nedenle sınavlara planlanan ya da düşünülen zamandan daha az çalışırlar. Bu planlama hatası onların özellikle sınavlara geç çalışmaya başlayıp, daha az masa başında zaman geçirmesine neden olurken, başarı için kuvvetli bir engel oluşturmaktadır. Ayrıca bu durumun başarı ile ilgili problemleri de beraberinde getirirken, strese bağlı fiziksel rahatsızlıklara neden olabileceği de belirlenmiştir.

Bilgi Eksikliği; çocuklarımızda o görev için gerekli olan bilgi ve beceriye yeterince sahip olmadığı düşüncesi, bu konuda yeterince kendine güvenmemesi, o görevi ertelemeyi beraberinde getirebilir. Özellikle bilgi- beceri gerektiren derlersin ödevlerini yaparken kendini yetersiz hissedip, geçici olarak rahatlatmak amacıyla ödevlerini erteleyebilir, yetersizlik hissi ile karsılaşma durumunu geciktirmeyi tercih edebilir.

Genel Ruh Durumu; Bir öğrenci, sınavlara çalışmak ve ya arkadaşlarıyla vakit geçirmek, sevdiği bir programı izlemek, bilgisayarda vakit geçirmek gibi, o an için daha keyif alacağı aktivitelere vakit ayırmak arasında çatışma yaşayabilir. Bu öğrenci duygularıyla çatışma yaşadıktan sonra akademik amaçlarını devam ettirmede zorluk yaşayacaktır ve bu yüzden sınava çalışmayı erteleyecektir.

Başarının Üstüne Çıkma; başarısızlık korkusu kadar başarı korkusu da erteleme davranışının sebeplerinden biri olabilir. Başarılı bir sonucun ardından daha fazla başarı beklentisi olursa ya da kendini sadece başarılarına göre değerlendiriyor ise çalışmayı geciktirebilir. Daha iyisini yapmak zorunda hissetmesi, bu durumun ruh hali üzerinde yarattığı baskı erteleme davranışını beraberinde getirebilir.

Mükemmeliyetçilik; çocuklar yaptıkları işleri veya ödevleri yeterince iyi olmadığını düşünüp küçük detaylarla zaman kaybediyor olabilirler. Bu yüzden mükemmel yapamayacağını düşündüğü ödevleri ya da işleri ertelemek ona daha cazip gelebilir.

Erteleyen Bir Çocuğum Varsa Neler Yapabilirim?

Erteleme davranışını fark ettiğiniz çocuğunuza, yapacağınız ilk müdahale ertelediğini ve niçin ertelediğini fark etmesini sağlamak olmalıdır.

Hoşuna gitmeyen ya da ilgisini çekmeyen derslerde daha fazla erteleme gösterdiğini fark ettiyseniz ona şu şekilde öneride bulunabilirsiniz;" Bu dersi severek yapmadığını biliyorum ancak, dersin sorumluluklarını yerine getirebilirsin, şu an çok istemesen de ödevin için ayıracağın zaman, ödevini yapmadığında karşılaşabileceğin sıkıntıların önüne geçmeni sağlayacaktır. "

Çocuğunuzun motive olmayla ilgili bir sıkıntısı var ise ki bu sevmediği ödevleri içeren bir ders olabilir; ona ödevlerine küçük adımlarla başlamasını, yavaş yavaş sona geldiğini görünce daha fazla güdülenebileceğini ifade edebilirsiniz.

Çocuğunuzun amaçlarını gözden geçirmesine yardımcı olabilirsiniz. Örneğin sevmediği bir dersin yapılmayan sorumluluklarının, bundan sonraki akademik sürecini etkilemesine izin vermemesi gerektiğini hatırlatabilirsiniz.

Mükemmeliyetçi tutumu çocuğunuzun ertelemesine neden oluyorsa ona; hatasız ödevin olmayacağını, ödevi yapmaya başlayıp, elinden geleni yaptıktan sonra bütün hepsini kontrol etmesi gerektiğini söyleyebilirsiniz. Ayrıca hata yapmanın öğrenme sürecinin bir parçası olduğunu, yapılan hatalar sonucunda öğrenilen bilginin kalıcı bilgi olduğunu ifade edebilir, kendinizin de zaman zaman hatalar yaptığınızdan bahsedebilirsiniz.

Çocuğunuz daha fazla başarılı olma kaygısıyla erteliyorsa; ona aldığı sonuçtan ziyade bu süreç içinde sorumluluklarını yerine getirmesinin sizin için önemli olduğunu, üzerine düşeni yaptığı sürece sizin için zaten başarılı olduğunu hissettirmeniz ona yardımcı olacaktır.

Son ana kadar sınava çalışmayı ertelediği için başarısız olan çocuğunuza; yaptığı ertelemeyi hatırlatıp tam anlamıyla denemediği için başarısız olduğunu söyleyebilirsiniz. Böylece kendini yetersiz ve başarısız hissetmeden, bu sonucun ertelemeden kaynaklandığını fark edebilir.

Son olarak; beklentilerinizin ona sürekli ifade edilmesi bu talebin karşılanamayacağı endişesi ertelemeyi beraberinde getirebilir. Onlara beklentilerinizi dile getirdikten sonra sürekli başarıdan çok elinden geleni yapmasının önemli olduğunu hatırlatırsanız bu endişeyi azaltabilirsiniz.

Erteleme davranışı zararsız bir eğilim gibi görünse de "ertelemek yaşamı kaçırmaktır..." Çocuklarımıza bu konuda verebileceğimiz en büyük destek ise onlara iyi bir model olabilmek, doğru olanı anlatmaktansa gösterebilmektir.

  • Yazı Etiketleri :
  • Erteleme davranışı
  • çocuklarda erteleme davranışı
Dünyayı birbirine bağlayan önemli ulaşım yolları
Yazıyı Oku

Dünyayı birbirine bağlayan önemli ulaşım yolları

Dünyadaki önemli boğazlar ve kanallar
Yazıyı Oku

Dünyadaki önemli boğazlar ve kanallar

Su arıtma aşamaları, evde su arıtımı
Yazıyı Oku

Su arıtma aşamaları, evde su arıtımı

Hazır gıdalar, hazır gıdalar nasıl hazırlanır, gıda katkı maddeleri, katkı maddesi kodları
Yazıyı Oku

Hazır gıdalar, hazır gıdalar nasıl hazırlanır, gıda katkı maddeleri, katkı maddesi kodları

Polimerler, polimerlerin kullanım alanları, polimerlerin geri dönüşümünün önemi
Yazıyı Oku

Polimerler, polimerlerin kullanım alanları, polimerlerin geri dönüşümünün önemi

İnsan, doğadan nasıl faydalanır - yararlanır
Yazıyı Oku

İnsan, doğadan nasıl faydalanır - yararlanır

Menu